red. Aleksandra Sęk

„Dysleksja – to trudności w linearnym opracowaniu informacji: symbolicznych, czasowych, motorycznych, manualnych i językowych” (Cieszyńska 2009). Patrzenie na terapię dysleksji w ten sposób sprawia, że terapeuta działa na wieloaspektowych płaszczyznach, a nie wyłącznie na przedszkolu czy szkole.

Wyróżniamy podział na dysleksję o charakterze syntagmatycznym i paradygmatycznym.

Pierwszy i drugi charakter dysleksji występuje na skutek uszkodzenia lewej półkuli mózgu. W dysleksji o charakterze syntagmatycznym dzieci przejawiają trudności z pamięcią sekwencyjną, ułożeniem w prawidłowej kolejności elementów językowych, jak i utrzymaniem kierunku od lewej do prawej, co może przejawiać się w następujących błędach:

  • metatezy liter / sylab / wyrazów / cech artykulacyjnych głosek,
  • trudności w odczytaniu wyrazów jednosylabowych,
  • dodawanie i opuszczanie liter,
  • pomijanie znaków interpunkcyjnych,
  • niezrozumienie tego, co się przeczytało.
W dysleksji o charakterze paradygmatycznym dzieci przejawiają trudności z analizą i syntezą wzrokową, pamięcią symultaniczną, operacjami myślowymi, co przejawiać się może w następujących błędach:

  • częsty niewłaściwy dobór liter, które są do siebie podobne (np. a:o, p:b, b:d, ł:l),
  • nie uwzględnianie znaków diakrytycznych,
  • sposób rozumowania tworzy się za pomocą podobieństw w formie, czy też z myślenia kontekstowego,
  • niezrozumienie tego, co się przeczytało (Cieszyńska 2005, s. 15–16).
Terapia dysleksji syntagmatycznej

A. ćwiczenia czytania ze zrozumieniem,

B. ćwiczenia śledzenia miejsca czytania, polega na budowaniu koncentracji u dziecka i prawidłowego czytania od lewej do prawej,

C. ćwiczenia zapamiętania wyrazów trudnych dla dziecka. Prawopółkulowe, zapamiętywanie globalne słów,

D. ćwiczenia czytania z pofablankowanymi słowami na sylaby, pamiętać należy o ważnej zasadzie, aby nie dzielić słów myślnikami, kreskami czy podkreślać innymi kolorami, ponieważ dziecko może skupić swoją uwagę na odczytaniu sylab podkreślonych wybranym, jednym kolorem,

E. ćwiczenia sekwencyjne na wyćwiczenie kierunkowości. W tym znaleźć można ćwiczenia analizy i syntezy wzrokowej, w tym czytanie od lewej do prawej, jak i od góry do dołu,

F. ćwiczenia sekwencji ruchowej, słuchowej i wzrokowej, w tym budowanie umiejętności kontynuowania i naśladowania,

G. ćwiczenia analizy słuchowej, kiedy dziecko potrafi dzielić słowa na sylaby.

Terapia dysleksji paradygmatycznej

A. zadanie pozwalające obrócić przedmiot w przestrzeni. To ćwiczenie świetnie sprawdza się, ponieważ dzieci mylą podobne do siebie litery: d-b, g-b, A-Y, n-u, jaki liczby: 2-5,

B. ćwiczenia pamięci symultanicznej na materiale tematycznym, językowym i atematycznym. Są to ćwiczenia o wiele bardziej istotne, niż uczenie się na pamięć regułek ortograficznych. Dziecko podczas tego rodzaju ćwiczeń zapamiętuje prawopółkulowo to, jak powinien wyglądać dany wyraz,

C. ćwiczenia analizy i syntezy wzrokowej polegające na wyszukiwaniu przez dziecko podobieństw bądź różnic. Mózg dziecka działa lewopółkulowo nie analizując każdego elementu oddzielnie, a widząc wzajemne relacje i dostrzegając konteksty,

D. ćwiczenia czytania pseudowyrazów, jak i wyrazów trudnych dla dziecka. Dzieci dyslektyczne przejawiają się czytaniem poprzez domyślanie się znaczenia czytanego słowa. Czytając pseudowyrazu spostrzeganie prawopółkulowe przekształca się na czytanie sekwencyjne lewopółkulowe,

E. ćwiczenia pozwalające dostrzec i ustalić relacje jakie zachodzą między ukazanymi elementami. To ćwiczenie wymaga od dziecka nie tylko zarejestrowania istnienia elementu, ale i umiejętność dostrzegania relacji między nimi,

F. ćwiczenia dostrzegania reguł, pozwalające na samodzielne budowanie kategorii lub wyeliminowania z kategorii,

G. ćwiczenia myślenia przyczynowo – skutkowego i ćwiczenia myślenia przez analogię.

Początkowo skupiamy się na wypracowaniu u dziecka umiejętności linearnego porządkowania elementów. W kolejnym etapie łączymy myślenie przyczynowo – skutkowe. Dzięki takim ćwiczeniom dziecko będzie łatwiej potrafiło stworzyć regułę i ją stosować.

Jeżeli chcesz przeczytać artykuł o podobnej tematyce, zapraszam Cię do przeczytania ,,Terapia dziecka zagrożonego dysleksją w szkole” red. Aleksandra Sęk.

#speech #speech #speechtheraphy #teczkalogopedy #szkoleniaonline #kursyonline #dysleksja #terapiadysleksji

Bibliografia:
1. Marta Korendo, ,,Strategie terapeutyczne w dysleksji paradygmatycznej i syntagmatycznej”, Studia Pedagogiczne. Problemy Społeczne, Edukacyjne i Artystyczne 20, 61-70, 2011.

Leave a Comment